Biển Đông: TQ gây căng thẳng ở Bãi Ba Đầu, VN phản ứng chưa đủ mạnh?

• Bùi Thư
• BBC News Tiếng Việt

13 tháng 4 2021Nguồn hình ảnh, Getty Images

Trung Quốc đang muốn thực hiện một kịch bản cũ để mở rộng sự chiếm đóng Trường Sa tại Bãi Ba Đầu?

Việc Trung Quốc cho nhiều tàu cá, mà truyền thông online Nước Ta cũng như giới chức Philippines gọi là ” dân quân biển “, đậu trong thời hạn dài tại Bãi Ba Đầu được nhìn nhận là bước tiến nguy hại với chủ quyền lãnh thổ của Nước Ta .Đáp lại hành động của Trung Quốc, Philippines đã có những phản ứng nhanh gọn và can đảm và mạnh mẽ, được truyền thông online quốc tế nói đến thoáng đãng. Trong khi đó, chính quyền sở tại Nước Ta có vẻ như kín tiếng lặng thầm hơn .Các chuyên viên cho rằng Nước Ta cần dữ thế chủ động và công khai minh bạch hơn những phản ứng của mình .

Mưu đồ của Trung Quốc

Trao đổi với Đài truyền hình BBC News Tiếng Việt, chuyên viên Nguyễn Thế Phương từ Dự án Đại Sự Ký Biển Đông – một dự án Bất Động Sản nghiên cứu và điều tra độc lập tại Nước Ta nhìn nhận :” Nếu lật lại những sự kiện trong lịch sử vẻ vang, như việc Trung Quốc cưỡng chiếm Hoàng Sa năm 1974 hay thảm sát Gạc Ma năm 1988 đều phải dựa vào yếu tố thời cơ. Năm 1974 là nhân lúc Nước Ta Cộng hòa đang gặp khó khăn vất vả trong cuộc chiến tranh, và quy trình xích lại gần nhau giữa Trung Quốc và Mỹ. “” Đối với Thảm sát Gạc Ma năm 1988, Nước Ta khi đó gặp khó khăn vất vả rất lớn cả về đối nội và đối ngoại. Chính sách Đổi Mới mới thực thi được có 2 năm, chưa thể phát huy được tính năng, và khủng hoảng kinh tế và xã hội cho nên vì thế chưa thể được xử lý. Nước Ta lúc bấy giờ đang gặp vây hãm cấm vận, sức ép rất lớn từ toàn bộ những vương quốc tương quan tới yếu tố Campuchia ( Trung Quốc, Mỹ, phương Tây, những nước Khu vực Đông Nam Á ) khiến cho nguồn lực trong bảo mật an ninh quốc phòng bị hạn chế. “” Bên cạnh đó, quan hệ với Liên Xô trên danh nghĩa là liên minh hiệp ước, nhưng bản thân Liên Xô khi đó cũng đã lâm vào khủng hoảng cục bộ và Moscow cũng đang trong quy trình kiểm soát và điều chỉnh quan hệ với Mỹ ( và Trung Quốc ), dẫn đến trợ giúp về mặt trong thực tiễn của Liên Xô bị hạn chế rất lớn. “, chuyên gia Thế Phương nghiên cứu và phân tích .Ông Phương nói rằng sự kiện Gạc Ma năm 1988 chính là bài học kinh nghiệm mà Nước Ta luôn nhắc đi nhắc lại khi đề cập tới lựa chọn chủ trương lúc bấy giờ, ảnh hưởng tác động rất lớn tới việc hình thành tư duy ” tái cân đối ” của Nước Ta hiện tại .Theo chuyên viên của Dự án Đại Sự Ký Biển Đông, có nhiều lo lắng cho rằng Trung Quốc cũng đang chờ thời cơ tựa như để trấn áp thêm những thực thể ở Trường Sa. Ông nói tham vọng của Trung Quốc ở Trường Sa là lớn hơn rất nhiều so với chỉ 7 thực thể mà họ đã chiếm đóng và tái tạo như hiện tại .Nguồn hình ảnh, Getty Images / nhà nước PhilippinesChụp lại hình ảnh ,Hình chụp ngày 24/3 cho thấy tàu Trung Quốc neo đậu tại Bãi Ba Đầu thuộc cụm Sinh Tồn trong quần đảo Trường SaHôm 6/4, Đài Phát thanh quốc tế Trung Quốc dẫn lời Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Triệu Lập Kiên nói rằng ” bãi đá Ngưu Ách và những vùng biển lân cận luôn là nơi tác nghiệp quan trọng và nơi tránh gió của tàu cá Trung Quốc, những tàu cá Trung Quốc tác nghiệp và tránh gió tại đó là hài hòa và hợp lý và hợp pháp … “. Ngưu Ách là tên mà Trung Quốc dùng để gọi Bãi Ba Đầu .Dù Trung Quốc luôn nói rằng tàu cá của họ chỉ tránh gió, nhưng tiếp thị quảng cáo Nước Ta và giới chức Philippines cho rằng đây là những tàu ” dân quân biển ” và việc tàu đậu nhiều ngày ở đây là có ý đồ tăng cường sự hiện hữu, tiến dần tới chiếm đóng trên trong thực tiễn. Phía chính quyền sở tại Philippines đã liên tục lên tiếng phản đối và điều phương tiện đi lại ra khu vực này. Bộ Ngoại giao Nước Ta cũng đã chính thức phản đối .” Việc Trung Quốc tập trung chuyên sâu tàu cá ở Ba Đầu, và sau đó là Ken Nan cho thấy năng lực của nước này trong việc tiến hành lực lượng trên thực tiễn, và trải qua đó cho thấy năng lực trấn áp của Trung Quốc trên thực địa, ” chuyên viên Nguyễn Thế Phương nhìn nhận. Theo ông Phương, cụm hòn đảo Sinh Tồn là khoảng trống tranh chấp giữa Nước Ta, Philippines và Trung Quốc trong đó Nước Ta có 4 điểm hòn đảo và Trung Quốc chiếm giữ 2. Tuy nhiên, cả về hạ tầng lẫn độ sâu về lực lượng và công nghệ tiên tiến, Trung Quốc là bên có lợi thế lớn hơn cả .” Bất kể việc những tàu cá neo đậu ở cụm Sinh Tồn thuộc dân quân biển hay thuần dân sự, sự hiện hữu áp đảo của Trung Quốc là không hề bàn cãi, ” ông Phương nói .Chuyên gia của Dự án Đại Sự Ký Biển Đông cho rằng, xét về mặt kế hoạch, với Trung Quốc, lý tưởng nhất là phải trấn áp cho được hàng loạt Trường Sa. Cụm Sinh Tồn là điểm mà họ chưa trọn vẹn trấn áp 100 %. Nếu trong trường hợp Trung Quốc tái tạo Ba Đầu thành một địa thế căn cứ mạnh, có trường bay hay bến cảng thì thứ nhất, Ba Đầu sẽ giúp Trung Quốc có năng lực trấn áp 100 % cụm Sinh Tồn theo hướng Bắc-Nam, do toàn bộ những tàu muốn vào cụm này phải đi qua một eo nhỏ phía tây nam Ba Đầu .

Nguồn hình ảnh, Google MapsChụp lại hình ảnh ,Vị trí Bãi Ba Đầu trong cụm Sinh TồnThứ hai là tạo thành một cứ điểm phục vụ hầu cần lớn tiếp theo ngoài Gạc Ma để Trung Quốc hoàn toàn có thể tiến hành lực lượng ra xung quanh, bổ trợ nguồn lực cho Tư Nghĩa, và là điểm tương hỗ cho Vành Khăn. Thứ ba, khi có xung đột Trung Quốc hoàn toàn có thể vô hiệu nhanh hơn những cụm cứ điểm của Nước Ta ở xung quanh, nhất là Sinh Tồn Đông .Dù vậy, ông Phương nhìn nhận rằng năng lực Trung Quốc triển khai thiết kế xây dựng hòn đảo tự tạo ở Ba Đầu hiện tại là không cao, vì như vậy sẽ làm ngày càng tăng căng thẳng mệt mỏi tới mức không thiết yếu, nhiều khi sẽ vượt qua lằn ranh đỏ của Nước Ta .” Khả năng cao nhất vẫn là tăng cường hiện hữu và trấn áp thực tiễn, như những gì mà Trung Quốc đã làm ở Scarborough. Đây là rủi ro tiềm ẩn thường trực, ” chuyên viên Nguyễn Thế Phương nói .Dù vậy, ông Phương cho rằng không hề loại trừ bất kể ngữ cảnh nào và cần phải liên tục theo dõi những hành động tiếp theo trong tương lai .” Dù nguyên do là gì, là ngẫu nhiên hay không, thì vị thế của Ba Đầu rõ ràng là quan trọng, ” ông nói .

Việt Nam ‘bất lợi’ về mặt truyền thông

Trong câu truyện căng thẳng mệt mỏi ở Bãi Ba Đầu, Philippines là vương quốc lên tiếng sớm, can đảm và mạnh mẽ, liên tục và có những hành động tích cực nhất, như điều tàu thủy, máy bay ra giám sát động tĩnh. Nước này cũng công bố mỗi ngày đều sẽ ra công hàm phản đối đến khi nào tàu Trung Quốc rút đi .Phản ứng của Philippines đã khiến Mỹ quan tâm. Trong cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Teodoro Locsin của Philippines vào tuần trước, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken nhấn mạnh vấn đề rằng hiệp ước tương hỗ quốc phòng giữa Washington và Manila hoàn toàn có thể vận dụng cho yếu tố Biển Đông. Cùng thời hạn, đội tàu trường bay USS Theodore Roosevelt đã đến Biển Đông .Trong khi đó, dù được coi là nước có cơ sở pháp lý mạnh so với chủ quyền lãnh thổ Bãi Ba Đầu, Nước Ta lại phản ứng chậm và không rầm rộ như Philippines. Chuyện xảy ra từ đầu tháng 3, nhưng sau đó nhiều ngày Bộ Ngoại giao Nước Ta mới lên tiếng, sau Philippines rất nhiều .Philippines luôn tiếp thị quảng cáo thoáng rộng những hoạt động giải trí của tàu và máy bay tại vùng Bãi Ba Đầu để gây áp lực đè nén so với Trung Quốc và đánh động dư luận quốc tế thì Nước Ta lại tỏ ra kín tiếng lặng thầm trong những hoạt động giải trí thực địa trong vụ căng thẳng mệt mỏi này .Mãi đến ngày 25/3, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nước Ta Lê Thị Thu Hằng mới chứng minh và khẳng định tàu cá Trung Quốc ở Bãi Ba Đầu đã xâm phạm chủ quyền lãnh thổ Nước Ta, vi phạm pháp luật của UNCLOS 1982 về hoạt động giải trí của tàu thuyền quốc tế trong lãnh hải vương quốc ven biển và đi ngược lại Tuyên bố về ứng xử những bên trên Biển Đông ( DOC ) .Ngày 8/4, bà Lê Thị Thu Hằng nói : ” Các cơ quan chức năng Nước Ta luôn theo dõi sát diễn biến trên Biển Đông, bảo vệ và thực thi chủ quyền lãnh thổ, quyền chủ quyền lãnh thổ trên những vùng biển, tương thích với pháp luật quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982. “” Việc Nước Ta chậm trễ trong phát ngôn gây ra bất lợi, tối thiểu là về mặt tiếp thị quảng cáo, khi báo đài và những học giả quốc tế đề cập tới yếu tố này dựa trên thông tin và hình ảnh được phía Philippines đưa ra. Điều này vô tình làm xói mòn nỗ lực khẳng định chắc chắn chủ quyền lãnh thổ của Nước Ta ở cụm Sinh Tồn nói chung và Ba Đầu nói riêng, ” chuyên viên Nguyễn Thế Phương nhìn nhận .Nguồn hình ảnh, HOANG DINH NAM / Getty ImagesChụp lại hình ảnh ,Tranh chấp Trường Sa là chủ đề dễ khơi dậy ý thức chống Trung Quốc tại Nước Ta ( Ảnh minh họa )

Theo ông Phương, cho tới hiện nay, hải quân và cảnh sát biển Việt Nam vẫn hoạt động tích cực tại các khu vực biển có tranh chấp. Đây là điều mà Việt Nam vẫn làm thường xuyên.

” Tuy nhiên, ở đây có hai điều cần quan tâm. Thứ nhất là tương quan lực lượng bất phù hợp khiến cho những giải pháp của Nước Ta đa phần vẫn mang tính phản ứng nhiều hơn là dữ thế chủ động. Thứ hai, Nước Ta không tiếp tục công khai minh bạch những hoạt động giải trí bảo vệ chủ quyền lãnh thổ ở Trường Sa nói riêng và Biển Đông nói chung. Trong một số ít trường hợp, điều này gây bất lợi cho công tác làm việc tiếp thị quảng cáo, ” ông Phương nhìn nhận .Chuyên gia Dự án Đại Sự Ký Biển Đông cũng cho rằng cơ quan chính phủ Nước Ta cần phải dữ thế chủ động hơn nữa trong công tác làm việc chớp lấy thực địa, công tác làm việc dự báo, công tác làm việc trinh thám và trấn áp, và ở đầu cuối là công tác làm việc truyền thông online, đặc biệt quan trọng là với đối tác chiến lược quốc tế. Điều này có lợi nhiều hơn là có hại .” Bài học về việc Trung Quốc triển khai bồi đắp những hòn đảo tự tạo ở Trường Sa mà không ai dự báo và ngăn ngừa được là một bài học kinh nghiệm nhãn tiền, ” ông Phương cảnh báo nhắc nhở .

Source: https://vn.exp.gg
Category: Thông tin